In het artikel over de Middenklasse Katanas haalden we al even heel kort de Performance Serie aan. Laten we daar vandaag iets dieper op in gaan zodat je precies weet waar het verschil zit tussen een standaard katana uit Paul Chen’s gamma en een performance katana.
Zoals eerder gezegd, de Performance serie werd in het leven geroepen om de Tameshigiri beoefenaars te dienen. Sterker gebouwde zwaarden met een verschillende geometrie zodat voor elke doel wel iets te vinden is.
De Performance serie zijn in verschillende series beschikbaar (practical, practical plus, musashi, tori..dacht ik ) en in dit artikel heb ik er de practical plus serie bijgehaald.
Omdat het nogal moeilijk is om de verschillende geometrische vormen visueel naar voor te brengen (tenzij ik elke katana doormidden zou zagen en dat zie ik niet zitten
) heb ik er maar een schets bij gemaakt. 100% juist zal het wel niet zijn maar je hebt nu tenminste een idee :

Zoals je kan zien is er nogal een verschil zit tussen de standaard practical plus katana en de performance katanas. Vooral het snijoppervlak scheelt nogal…Wat wel opvalt is dat geen enkele van de 4 niku heeft. ‘Niku’ is Japans en wordt vertaald als ‘vlees’ en als je ooit al een Japans restaurant bent binnen gestapt zal de naam je zeker bekende voorkomen.
In de Japanse zwaard wereld wordt het woord Niku gebruikt om aan te geven hoeveel ronding de ji (oppervlakte van het lemmet boven de hamon) heeft. Hoe meer ronding, hoe sterker een lemmet & snede is maar hoe minder scherp je die natuurlijk kan krijgen. Een vlak oppervlak (zoals je ziet op de tekening hierboven) kan je vlijmscherp maken maar de kans op breukjes bij het snijden van harde doelen is veel groter.
Om duidelijker te maken :

Als er Niku is kan je zien dat de snede van het lemmet veel meer ‘support’ heeft dan wanneer er geen niku aanwezig is. De kans dat je katana op het slagveld ging breken of schade oplopen als je in iemand zijn harnas ging hakken bijvoorbeeld was aanmerkelijk kleiner en in plaats van enkel te snijden (daar waar een katana in feite is voor gemaakt) had een katana met veel niku ook een groter ‘hak gehalte’ en nam voor een (heel klein) stukje de eigenschappen aan van bijvoorbeeld een bijl.
Maar genoeg over niku…de verschillen tussen de practical plus en de performance serie..
Onderaan de pagina kan je de volledige specificaties vinden maar laten we het snel even overlopen :
De Tsuka
De tsuka van de Practical Plus katana is toch opmerkelijk langer dan de overige (31 cm tegenover 28,5cm) en met een kort lemmet zorgt dat natuurlijk voor een balanspunt dat dichter bij de tsuba ligt, waardoor het zwaard ook lichter gaat aanvoelen.
Ook de ito (touw rond het handvat) is verschillend. Bij de practical plus wordt leder gebruikt en bij de performance serie katoen.
Dikte van het lemmet & habaki
Je kan de verschillende katanas heel makkelijk uit elkaar halen als je naar de habaki kijkt. De Performance serie heeft een regendruppel patroon daar waar de practical plus een onbewerkte heeft.
Als we de katanas van bovenuit gaan bekijken dan zien we ook duidelijk het verschil in dikte. Hou wel rekening met de verschillende geometrie van de practical plus en de practical plus elite katana. Bovenaan de rug van het lemmet meet de practical plus slechts 4mm maar wordt wel dikker naargelang je naar de shinogi toe gaat. Het lemmet van de Elite loopt recht naar de shinogi toe.
De Sori
De sori, vertaald als de kromming van het lemmet wordt meestal niet aangehaald maar er zit een gigantisch verschil tussen de standaard en de performance katanas. Nu mochten ze de performance katanas met dezelfde sori maken als de practical plus katana dan zou je een bijzonder zwaar gevoel krijgen en zou het balanspunt waarschijnlijk nog meer naar de kissaski toe gaan liggen.
Je kan hier heel duidelijk zien dat de performance zwaarden vanaf het midden meer kromming naar boven toe hebben, daar waar de practical plus katana meer recht gaan lopen.
Alles op een rijtje
| Practical Plus | Practical Plus XL Light | Practical Plus Elite | |
|---|---|---|---|
| Lemmet | 72 cm | 75 cm | 72,5 cm |
| Tsuka (handvat) | 31 cm | 28,5 cm | 28,5 cm |
| Gewicht | 1045 gram | 1180 gram | 1110 gram |
| Balanspunt | 11 cm | 13 cm | 13 cm |
| Sori | 1,4 cm | 2 cm | 2 cm |
| Motohaba | 31 mm | 37 mm | 34 mm |
| Sakihaba | 23 mm | 29 mm | 34 mm |
| Dikte | 4-5 mm | 6,5 mm | 6 mm |
Als je op zoek bent naar een katana om te gebruiken voor snijoefeningen, dan zou ik een paar weken/maanden langer sparen om één van de performance serie te kiezen..



















De Practical Plus katana wordt door velen aanzien als de grote broer van de Practical katana. Hij wordt ook meer als een ‘echte’ katana geprijsd omdat hij demonteerbaar is en dus meer aanleunt bij de authentieke katana. Aanleunen is natuurlijk een groot woord want je kan een -300 euro massa productie zwaard totaal niet gaan vergelijken met een +3000 euro katana die artisanaal werd gemaakt. Maar als je op zoek bent naar je eerste katana of je zoekt een zwaard waarmee je wat wilt oefenen, dan is het geen slechte deal.
De Practical katana van Hanwei of ook wel beter gekende als de ‘PK’, is waarschijnlijk de meest bekende in het gamma van Paul Chen. Aangezien zijn zeer lage prijs is het voor velen een perfecte katana om in het ‘wereldje’ te stappen. Deze katana heeft lange tijd stand gehouden omwille van zijn prijs maar de laatste jaren zijn er zoveel andere fabrikanten op de markt gekomen dat dit niet meer de enige katana is in deze prijsklasse. Maar persoonlijk ben ik nog geen enkele differentieel geharde katana tegen het lijf gelopen die naast de PK kan worden gelegd. Alle differentieel geharde katanas die de revue voorbij kwamen hadden een veel te zacht lemmet dat gelijk ging plooien bij snijtesten , slechte tsuka’s en slechte kwaliteit van ito (touw dat rond het handvat zit) & itomaki, etc